Boodschappen doen..

Altijd leuk, op je vrije vrijdagmiddag naar de supermarkt.. Vooral als je dan ook nog eens Nederlanders tegen komt bij de Lidl..
Stonden ze eerst nog bij het vlees te kijken.. Dat ging ongeveer zo: Nou, die t-bone steak is ook mooi duur hier.. Ja, maar die kan je bij ons ook gewoon kopen en volgens mij nog wel goedkoper.. Ja, daarom.. Tis ook echt verrekes duur hier in Zweden..
Dacht bij mezelf van waarom ben je hier dan als ik vragen mag? Dan ga je toch lekker terug naar je eigen land als je denkt dat het daar allemaal zoveel goedkoper is na die btw verhoging.. Maar dat laatste gingen ze waarschijnlijk dus ook doen, gezien de conversatie die ik later opving in het chips gangpad..
Het waren diezelfde pa en zoon..

Zoon: ik heb nog 190 kronen over.. En jij?
Pa: dat is nog 19 euro, ik heb nog 320 kronen, maar dat komt door dat shirt van jou.. (zoon had tasje van Dressman vast). Maar jij krijgt nou toch ook nog geld van mij?
Zoon: ja, nee want ik heb vanmiddag ook dat broodje betaald weet je nog..
Pa: nou, we kunnen nog wel wat meer chips en snoep kopen en drinken voor onderweg..
Zoon: ja, laten we dat maar doen, anders komen we nooit van onze kronen af..

Anders ga je ff voor €40 aan chips, snoep, chocolade en limonade kopen om van je laatste kronen af te komen.. Ik had bijna gezegd dat ze het ook wel aan mij mochten geven, maar ja.. Wisten zij veel dat ik hun kon verstaan..
Alles is verrekes duur hier, maar zoveel uitgeven aan snacks en zoetigheid kon er dan nog wel vanaf..

Het idee dat Zweden duur is, is dus echt achterhaald.. Misschien vroeger, toen ze in Nederland nog met guldens en rijksdaalders betaalden.. Maar sinds de Euro is ingevoerd vind ik het echt wel mee vallen. En sinds op 1 januari de btw is verhoogd in Nederland zijn er dingen hier die zelfs betaalbaarder zijn dan in Nederland. Maar ja, vlees is prijzig hier en verse groente omdat gewoon veel groente geïmporteerd moet worden.. En je betaald de hoofdprijs voor alcohol, iets wat de meeste vakantiegangers meteen opvalt.. Vaak is het voor hun ook maar een moment opname.. Boodschappen doen in ee supermarkt, ze vinden alles duur dus is meteen heel Zweden is duur..
Maar ga hier maar eens een tijdje wonen.. Dan zul je zien dat het mee valt.. Ik zelf ervaar het leven in Zweden als voordeliger.. Natuurlijk werk ik meer uren hier in Zweden dan ik in Nederland deed (helaas niet meer dan 24 daar, hier meteen een vast contract voor 35 uur) dus ligt mijn salaris ook hoger. Maar ik hou er maandelijks wel veel meer aan over.. De zorgkosten zijn zoals ik eerder al eens schreef niet zo extreem zoals in Nederland. Ik betaal een eigen bijdrage van 1150 kronen (€115 of zo) over een periode van 12 maanden voor poliklinische zorg en heb ik binnen die 12 maanden mijn eigen bijdrage verbruikt dan krijg je een zogenoemde “frikort” en ben je daarna kosten vrij. Dus geen maandelijkse hoge premie voor een zorgverzekering waarbij je alsnog een eigen risico van honderden Euro’s hebt..
En de wegenbelasting ligt hier ook een stuk lager, benzine is goedkoper, openbaar vervoer is betaalbaar.. Ik huur mijn vrijstaande huisje van 50m2 dat landelijk ligt goedkoper dan het appartement dat ik in Nederland had aan een drukke doorgaande weg..
Okej, ik mag gezegend zijn dat ik doordeweeks een warme lunch eet op restaurant niveau bij Steningevik waardoor ik dus alleen maar in de weekenden voor mezelf kook en dus ook bespaar op boodschappen..
Maar dan nog.. Die keren dat ik in de supermarkt kom en zulke mensen tref zorgt wel voor een hoop vermaak!

Huisje, boompje, beestje

Met zoveel vrije tijd heb ik natuurlijk ook meer tijd tot nadenken.. Nadenken over de toekomst, welke doelen ik nog heb op dit moment, een vakantie plannen.. Op de een of andere manier vind ik het heerlijk om lange termijn plannen en doelen te hebben.. Al knaagt het soms ook wel eens aan me als het einde maar niet in zicht dreigt te komen.. Maar zo heb ik dus zo’n beetje alles altijd geplant in mijn leven.. Mijn rondreizen door Europa, Scandinavië en later alleen Zweden waren ook altijd helemaal uitgestippeld.. Of dat dan niet saai is? Nee hoor, ter plekke lagen alle opties nog open, afhankelijk van het weer en waar ik zin in had op dat moment. Ik maak genoeg leuke dingen mee om een mooi leven te hebben en ook spontane dingen..
Maar ik vind het fijn om doelen te hebben in het leven, ook al moeten daar dan wat dingen voor wijken.. Zo stond mijn leven ook al jaren in het teken van Zweden.. Mijn grote doel waar ik naar toe had geleefd was een emigratie, maar dat hoofdstuk kan ik nu afsluiten. En dus kan ik weer vooruit denken wat ik nog meer wil in het leven.. Wat heb ik allemaal al bereikt in het leven? Wat wil ik nog allemaal?
Het zijn van die vragen waar ik heel zwart op wit een antwoord op kan geven. Mijn grootste doel tot nu toe is bereikt, ik woon niet meer in Nederland. Ik had voor mezelf al vrij duidelijk dat ik ook niet mijn hele leven in de bouwmarkt wilde werken achter de kassa. Ik heb diploma’s op zak, ik heb een rijbewijs, ik heb Zweeds geleerd, ik heb mooie reizen gemaakt en nu is mijn leven in een rustiger vaarwater gekomen..
Tijd genoeg dus om verder te denken en mezelf nieuwe doelen te stellen.. Hoewel ik in een knus huisje woon is een van mijn volgende grootste doelen om een eigen huisje te kunnen kopen. Gewoon zo’n klein rood houten huis met witte ornamenten en een veranda er voor. En een klein lapje grond erbij zodat ik weer een groentetuintje kan aanleggen en lekker buiten kan zitten op mijn eigen terras.. Het liefst ook met twee slaapkamers zodat ik ook plaats heb voor een logeerbed.. En het mag lekker gedateerd zijn zodat ik het helemaal naar mijn smaak kan opknappen en inrichten. Maar ja.. Zo’n doel kost natuurlijk ook weer wat en dus gaat vanaf nu mijn bespaarplan in werking.. Elke kroon die ik maandelijks over hou kan mooi naar de spaarrekening..
Ook het kunnen kopen van een andere auto is een van mijn doelen in de toekomst.. Niet dat mijn Panda nou zo slecht is, het is een super autootje, maar wel een op leeftijd.. En dus weet ik al dat ik hem vroeg of laat een keer wil vervangen.. Ik heb ook al in mijn hoofd zitten wat voor een soort auto ik er voor terug zou willen hebben, dus ook dat is een mooi spaardoel.
Maar mijn 2e grootste droom is toch wel een hond.. Ik zou zo graag een hond willen die bij je komt liggen ’s avonds, die op je wacht als je thuis komt, met wie je lange wandelingen kunt gaan maken, die met je wil spelen.. Zo’n echte knuffelhond, een maatje..
Het voelt fijn om over de toekomst na te kunnen denken. Hoewel mijn doelen nog zo ver bij me vandaan liggen en ik me soms wel eens afvraag of ze wel haalbaar zijn tovert het wel een glimlach op mijn gezicht als ik er aan denk..

Alles went…

Alles went, behalve een vent.. En een bril.. Echt, ik kan maar niet wennen aan het feit dat ik nu voor de rest van mijn leven zo’n ding op mijn neus heb staan.. Lensen zijn al helemaal geen optie, dus ik moet er maar gewoon aan toegeven.. Die bril en ik zijn vanaf nu onafscheidelijk, hoewel we nog steeds een haat-liefde verhouding hebben..
Mama zegt dat ie mij wel goed staat.. Dat het ook wel iets doet met mijn gezicht. Misschien heeft ze ergens toch wel een klein beetje gelijk.. Ik bedoel, in plaats van 2 mannen zeiden nu 3 mannen goeie dag tegen mij.. Misschien is die bril dus toch nog ergens goed voor..
Ik heb in ieder geval nog wel oog voor detail. En mooie plaatjes.. En nee, ik ben niet op vakantie.. De onderstaande foto is gewoon bij mij op het werk gemaakt, 7.15 in de ochtend..

Marloes

Maandagmiddag.. Het is opnieuw zomer in Zweden. De temperatuur reikt naar zo’n 25 graden en dus kon vandaag de korte broek aan naar het werk. Want ja, dat mag hier gewoon. Niemand die er wat van zegt. Zolang ie maar zwart is en fatsoenlijk van lengte hoor je niemand klagen. Heerlijk! Ook de komende dagen gaat de korte broek nog aan naar het werk. Het blijft deze week nog zomers warm.
Op het moment dat ik dit schrijf zit ik lekker met de laptop buiten aan de tuintafel. Het zijn van die dagen dat ik er extra van kan genieten dat ik om 13.30 al klaar ben met werken. Meestal ga ik dan rond 13.50-14.00 naar huis, nadat ik eerst nog met mijn collega’s een warme lunch heb gegeten. Zo hoef ik doordeweeks ’s avonds dus niet meer te koken voor mezelf, aangezien ik tussen de middag al warm eet. En waarom zou ik? Die warme maaltijden die ik voorgeschoteld krijg op het werk is het zelfde buffet dat de gasten eten die voor ons aan tafel gaan. Zo kan het dus voorkomen dat ik op een doodgewone doordeweekse dag ineens biefstuk zit te eten, of een varkenshaasje of rollade of een goed stukje zalm van de grill.
Het is hier in Zweden trouwens ook heel normaal om warm te lunchen. Toen ik vertelde dat ze in Nederland tussen de middag een lunchtrommeltje met boterhammen openen stonden ze mij raar aan te kijken.. Boterhammen voor lunch? Ze vinden het maar gek hier. Het scheelt trouwens ook in de boodschappen, dat ik warm eet op het werk. Ik kook alleen nog maar in de weekenden en als ik vrij ben en dus heb ik verder niet veel nodig..
Je snapt dus wel dat ik enorm veel vrije tijd heb gekregen nu ik bij Steningevik werk. Soms zoveel vrije tijd dat ik niet eens wist wat ik er allemaal mee moest doen. Vooral in het begin had ik er moeite mee.. Ik kwam thuis en verveelde me of ik ging ineens nog super veel doen want ja, ik was toch de hele middag vrij.. Terwijl ik er al gewoon een werkdag van 7 uur op heb zitten. Ik begin namelijk elke werkdag om 6.00 ’s morgens, dus dat betekend dat elke dag om 5.00 de wekker gaat..
Vooral in het begin had ik moeite met deze hele omschakeling. Ik had voor mijn gevoel een zeer onregelmatig leven in Nederland. Ik kon niet het aantal uren werken dat ik wilde werken, dus van die tijd dat ik vrij thuis zat heb ik nooit genoten.. Ik begon een dag in de week pas om 13.00 tot 21.00, op dinsdag was het nooit zeker of ik die dag moest komen werken of niet en op vrijdag was ik vaak nodig en dan ging ik van de ene afspraak direct door naar het werk met een lunch in de auto.. Ook zat ik het laatste jaar daar steeds vaker achter de kassa, een plek waar ik mij niet helemaal in kon vinden want alles moest er snel, snel en snel en voor een praatje met een klant was er weinig tijd.. En als ik dan even de winkel in kon om mijn andere werkzaamheden te verrichten dan moest het in een rap tempo want er was nergens tijd voor..
En hoe anders is het nu.. Voor mijn gevoel heb ik niet een, maar twee stappen terug gedaan, hoewel ik er op alle vlakken op vooruit ben gegaan.. Er ligt geen druk meer op mijn schouders, ik kan heerlijk in mijn eigen tempo werken hoewel ik wel een eindtijd in mijn hoofd heb zitten zodat ik ongeveer gelijk klaar ben met mijn andere collega’s. Ik heb een ontzettend regelmatig leven gekregen hier waar ik enorm aan heb moeten wennen. Vijf dagen in de week gaat de wekker om 5.00, vijf dagen in de week werken tot 13.30 en op vrijdagmiddag tegen je collega’s kunnen zeggen “tot maandag” want ja, ook de weekenden werk ik niet meer. Ik werk nu 35 uur in de week op doordeweekse dagen, maar het voelt als minder.
De ergste omschakeling kwam afgelopen winter, toen ik mijn eerste lange winter hier in Zweden begon en nog zoekende was naar ritme, regelmaat en structuur. Het waren de eerste maanden bij Steningevik. Ik woonde tijdelijk in een stuga waar ik met veel plezier in was getrokken eind augustus, maar hoe korter de dagen werden, hoe somberder het ook werd in de stuga, die qua interieur al vrij donker van zichzelf was. Ik probeerde het leven te leven dat ik altijd voor ogen heb gehad en waar in Nederland geen plaats voor was, maar ik kwam niet meer vooruit..
Het werd er dan ook niet beter op toen ik ook lichamelijke klachten begon te krijgen en met name mijn nierafwijking begon op te spelen.. Ik ben namelijk geboren met een ectopische nier en ik kan je vertellen dat die soms net zo’n pijn kan veroorzaken als een blindedarmontsteking, hoewel ze er niet veel aan kunnen doen.. Dat dat ene bezoekje aan vårdcentralen (dokterspost) de eerste van vele ging worden had ik op dat moment niet durven bedenken.. Mijn klachten werden serieus genomen en ik ben in die tijd zelfs meerdere keren in het ziekenhuis geweest voor echo’s en alles wat je maar kan bedenken.. Langzaam aan verdween de pijn, maar op het werk ging het steeds slechter met me.. Ik sliep ’s nachts niet meer goed, was constant moe en mijn hersenen draaiden overuren.. Ik vertrok met een misselijk gevoel naar mijn werk en was constant gestrest.. Het ging zelfs zo ver dat ik met hartkloppingen aan het ontbijt deel nam en geen hap meer door mijn keel kreeg..
Ik herinner het me nog als de dag van gisteren dat ik zwetend op mijn werk aan kwam en daar ineens flinke hyperventilatie kreeg nadat ik bijna huilend mijn ontbijt naar binnen had proberen te werken.. Het ging niet meer.. Op het werk werd ik daarom naar huis gestuurd om bij te tanken en had ik vele lieve collega’s om me heen die allemaal even bezorgd waren voor mij.
Opnieuw zat ik weer bij vårdcentralen. Er was toen nog maar een conclusie mogelijk: ik zat tegen een flinke burn-out aan te hikken en stond letterlijk op het randje van de afgrond. Nu er rust en regelmaat in mijn leven was gekomen was dat voor mijn lichaam een teken geweest om te gaan protesteren.. Alle stress die ik waarschijnlijk onbewust al jaren lang had opgebouwd in Nederland kwam er een in keer uit. Het was de genadeklap geweest. Ik heb me ook dikwijls afgevraagd of dit nu mijn straf was omdat ik zo graag in Zweden wilde wonen.. Ik heb mij in die periode slecht gevoeld, heel erg slecht.. Ik heb zelfs overwogen om maar gewoon terug te gaan naar mijn ouders en het enige dat ik in die tijd wilde was slapen.. Heel veel slapen.. Ik genoot nergens meer van. Gelukkig was er hier een fijne man bij wie ik terecht kon, hij deed me denken aan een oom van mama. De beste man was psycholoog van beroep en heeft mij er weer aardig boven op weten te krijgen.
Ik kreeg in februari te horen dat ik kon gaan verhuizen in april naar het huisje waar ik nu woon en dus kon ik al voorzichtig plannen maken.. Maar voor mijn gevoel stond alles stil.. Ik zat daar maar in die donkere stuga en had het idee dat ik niet meer vooruit kon. Het enige dat ik kon doen was wachten, twee maanden wachten en hopen dat het met mij weer beter zou gaan..
Maar beetje bij beetje kwam ik er toch weer boven op, al ging het met hele kleine stapjes.. Op mijn verjaardag (die ik overigens maar aan me voorbij heb laten gaan) begon ik weer met werken op therapeutische basis en in april ben ik weer volledig aan het werk gegaan..
Ondertussen was ik ook aan het klussen in mijn nieuwe huisje en ging ik verhuizen van de stuga naar een huisje waar ik zolang als ik wil kan blijven wonen.
Een tijdje is het goed gegaan en kreeg ik weer overal plezier in tot dat ik steeds meer last van mijn onderrug kreeg. Ik verweet het in het begin nog aan het bed en de bank in de stuga niet geschikt zijn voor 8 maanden bewoning en later dacht ik dat het misschien wel door het werk zou komen.. Maar hoeveel rust ik ook nam, de pijn verdween niet. En zo kwam het dat ik na lange tijd mezelf maar weer meldde bij vårdcentralen, waar ik inmiddels al een heel dosier heb opgebouwd.
De conclusie deze keer was een zware urineweginfectie en met een zware antibioticakuur werd ik weer naar huis gestuurd.. Deze sloeg aan en na verloop van tijd was ik weer klachten vrij en kon ik er weer even tegen aan.. Even ja.. Want niet veel later kreeg ik last van mijn linkeroor. En op een gegeven moment hoorde ik helemaal niets meer en kreeg ik mijn tweede antibioticakuur in korte tijd.. Ik had oorontsteking. Nou, dat kon er dus ook nog wel bij..
Ondertussen was ik opnieuw zwaar vermoeid en kampte ik met een hoofdpijn waar ik maar niet vanaf kwam. Ik verweet het eerst nog aan die oorontsteking, maar die was inmiddels al over. Toen ik meer en meer last kreeg van mijn ogen zat er nog maar een ding op.. Ik moest een bril.. De hoofdpijn is verdwenen, maar de vermoeidheid bleef hangen.. Ik vond het ook lastig om mijn dagen in te delen en er structuur in aan te brengen.. In mijn hoofd was het een zooitje en ik had het idee alsof mijn hersenen over uren draaiden.
De beste man, meneer psycholoog, had mij verteld dat ik altijd contact met hem kon opnemen als ik nog behoefte had om te praten.. En dus heb ik hem van de week gesproken omdat ik even met mezelf overhoop lag. Ik vertelde hem dat ik eerder in een Zweeds tijdschrift een artikel over HSP tegen kwam en wel heel veel dingen las waarin ik mezelf herkende.. En na een test op de computer kwam er inderdaad uit dat ik zeer veel overeenkomsten vertoon van een hoog sensitief persoon.
Het verklaard o.a. waarom ik zoveel moeite heb met het vinden van ritme in mijn leven en moeite heb met plannen en het krijgen structuur. Het verklaard waarom ik sneller vermoeid ben en sneller last heb van stress of spanningen en dat ik veel meer waarneem uit mijn omgeving (o.a. ook details) waardoor ik sneller overprikkeld raak. En als er te veel gebeurd op een moment dat het langer duurt het bij mij om dat allemaal te verwerken.. Dat ik niet van harde geluiden houd, dat ik zo emotioneel ben, dat ik niet kan goed kan presteren onder druk, dat ik heel erg in beelden denk, dat ik zo ontzettend creatief ben, dat ik me sneller zorgen maak of overstuur raak, dat ik zo kieskeurig ben, dat alles op een vaste plek moet staan bij mij thuis..
Het verklaard waarom ik zo’n grote voorliefde voor de natuur heb, het fijn vind om mezelf terug te kunnen trekken in mijn eentje om alles te verwerken, ook al is het midden op de dag als ik op bed ga liggen.. Het waren ineens een hele hoop puzzelstukjes die op zijn plek vielen en die als een last van mijn schouders vielen toen ik ineens een hele hoop dingen kon verklaren en waarom mijn leven soms zo chaotisch verloopt..
Waarschijnlijk voel ik me daarom ook zo fijn hier in Zweden.. Het leven is hier niet zo hectisch als in Nederland, het gaat relaxter.. Iedereen leeft een tandje lager in Zweden en ik kan de dingen hier in mijn eigen tijd en tempo doen.. Nu ik weet waarom ik telkens zo vast liep in mijn leven kan ik er aan gaan werken om mijn leven zo in te delen om het voor mij zo aangenaam mogelijk te maken.. En als dat lukt, dan ga ik hopelijk een hele fijne toekomst tegemoet hier..

Zondag, relaxdag..

Het was zo’n zondag zoals een zondag hoort te zijn.. Hoewel het al eind augustus is en we afgelopen week nog fris weer hadden met genoeg regen, is dit weekend de zomer weer terug gekomen. Het werd een prachtige dag.. Een dag met heel veel zonneschijn en een temperatuur van zo’n 23 graden..
Hoewel ik vanmorgen te lui was om mijn bed uit te komen, besloot ik daarna maar iets actiefs te gaan doen.. Ik wilde namelijk niet weer een hele dag thuis zitten en zeker niet met zo’n ontzettend mooi weer. Ik besloot om de mtb maar weer eens van stal te halen.. Ik had een mtb trip van maar liefst 2,1 hele kilometers op de planning staan.. De straat uit en na een kilometer op de t-splitsing rechtsaf.. Eindbestemming? Pilsbo friluftsområde, een plek aan het water met een aanlegsteiger, picknickbanken, grillplaatsen, een ruststuga, wc’s, op de achtergrond een enorm groot grasveld en een ontzettend fijn uitzicht op Skokloster slott aan de overkant van het water.
Het is er niet groot, maar dat hoeft ook niet.. Het is een fijn plekje om lekker te relaxen en van het mooie weer te genieten.. En dat was precies wat ik vandaag wilde gaan doen. Niks dus.. Gewoon even helemaal niets. Ik had mijn bikini mee zodat ik in het meer kon gaan zwemmen, mijn picknickkleed en een goed boek. Ik had een lunchpakketje gemaakt thuis zodat ik daar kon gaan lunchen en voor de rest hoefde er helemaal niets.
Op het water was het druk.. De ene na de andere speedboot kwam voorbij en ook de nodige zeilboten. Iedereen genoot van het mooie weer. Bij Pilsbo zelf was het niet zo druk.. Wat begeleiders met een aantal jongens met een verstandelijke beperking, een moeder met haar dochtertje en later nog vier volwassenen toen de gehandicapten weer weg waren. Ik had een fijn plekje niet ver van het water in het gras. Ik ben het meer in geweest, maar ik heb vooral ook heel veel geluierd en mijn boek gelezen.
Na een aantal uur besloot ik weer naar huis te gaan, het was immers al bijna 17.00. Maar voor dat ik weg fietste bij Pilsbo kwam ik nog langs een aantal grote appelbomen. Deze zaten tjokvol met appels en er lagen er ook genoeg op de grond. En die kon ik natuurlijk niet laten liggen want er lagen namelijk ook appels tussen die nog hartstikke gaaf waren. En dus fietste ik met bijna een kilo meer aan gewicht in mijn rugzak weer naar huis toe.
Het was een fijne dag.. Van mij mogen er nog veel meer van zulke fijne dagen komen.. Van die dagen waarop gewoon helemaal niets hoeft.. Morgen mag ik weer gaan werken en dan zou het 24 graden worden en dinsdag zelfs 26. Kan ik mooi de korte broek weer aan doen en ’s middags lekker uitrusten in de hangmat.. Fijn, zulk nazomerweer.. Voor je het weet zitten we in de herfst en kan het goed elke dag met bakken uit de lucht vallen.. Maar ja, dat heeft zo ook wel weer zijn charme..